Loài nấm này khiến nhân loại đối diện nguy cơ không còn chuối mà ăn

21/08/2019 06:21
Loài nấm này khiến nhân loại đối diện nguy cơ không còn chuối mà ăn

Chủng chuối Gros Michel từng tuyệt chủng vì một loài nấm. Chủng chuối Cavendish thay thế nay đang đối mặt với nguy cơ bị hủy diệt bởi loài nấm khác.

Những giống chuối trên khắp hành tinh đang đối mặt với nguy cơ bị xóa sổ do một loài nấm. Nó đã tàn phá các đồn điền chuối ở Đông Nam Á trong suốt 30 năm qua. Chúng cuối cùng đã thực hiện điều các nhà khoa học lo sợ từ lâu là tìm đường đến Mỹ Latin - trung tâm của thị trường xuất khẩu chuối toàn cầu.

Ngày 8/8, Viện Nông nghiệp Colombia thông báo họ đã tìm thấy loại nấm thuộc chủng Fusarium Oxysporum có tên Race Race 4 (TR4) tại các đồn điền ở miền Bắc nước này. Colombia sau đó nhanh chóng ban bố tình trạng khẩn cấp cấp quốc gia, thực hiện thiêu hủy và kiểm dịch ở nhiều đồn điền để ngăn chặn sự lây lan của TR4.

Kẻ thù của các chủng chuối

Trước đây, các quốc gia Mỹ Latin đã đối mặt với vấn đề tương tự. Vào những năm 1950, giống chuối được xuất khẩu phổ biến nhất lúc bấy giờ là Gros Michel gần như đã bị một chủng nấm Fusarium khác xóa sổ hoàn toàn.

Loài chuối Cavendish sau đó đã thay thế cho Gros Michel, do chúng có khả năng chống lại chủng nấm Fusarium đầu tiên. Cavendish chiếm 99% lượng chuối xuất khẩu toàn thế giới và phần lớn số chuối này được trồng ở Nam Mỹ.

"Một kịch bản dường như tận thế đã được vẽ ra, nơi chúng ta có thể sẽ vĩnh viễn mất đi loài chuối Cavendish" - bà Sarah Gurr, Chủ tịch phụ trách an ninh lương thực của Đại học Exeter, cho biết.

Được tìm thấy lần đầu ở Đài Loan vào năm 1989, TR4 đã có mặt ở khắp Đông Nam Á rồi sau đó lan đến Lebanon, Israel, Ấn Độ và Australia. Ông Dan Bebber, giảng viên sinh học tại Đại học Exeter, cho biết: "Khi loài nấm này đã thâm nhập vào trong nước, rất khó thoát khỏi chúng".

Loai nam nay khien nhan loai doi dien nguy co khong con chuoi ma an hinh anh 1
Loại trái cây giá rẻ này liên tục đối mặt với những đợi "diệt chủng" do quy trình canh tác độc canh. Ảnh: Getty.

TR4 sống trong đất và có thể lây lan từ trang trại này đến trang trại khác thông qua vết đất trên các cây chuối giống, lốp xe, ủng... Chúng có thể sống trong đất nhiều năm, trước khi kí sinh vào rễ các cây chuối. TR4 kí sinh vào những mô dẫn để tranh giành nước và chất dinh dưỡng, khiến các cây chuối bị chết.

Các biện pháp để ngăn chặn sự lây lan của loài nấm này bao gồm việc kiểm soát, vệ sinh các lốp xe hay ủng của công nhân và du khách. Tuy nhiên, chưa có bất kì quốc gia nào thành công trong việc ngăn chặn sự lây lan của loài nấm này.

Năm 1997, TR4 được phát hiện tại phía bắc Australia, nhưng những nỗ lực kiểm dịch mạnh mẽ không thể ngăn chặn việc mầm bệnh lây lan sang phía bắc Queensland vào năm 2015.

Lợi nhuận từ chuối "mỏng như dao cạo", canh tác đầy rủi ro

Ngành nông nghiệp chuối được xem là có lợi nhuận tương đối thấp. Do đó kinh phí tài trợ cho các nghiên cứu tạo ra những giống chuối mới có khả năng kháng bệnh cũng không cao. Trong suốt thập kỉ, giá chuối không có nhiều biến động trong khi những loại trái cây khác như táo lại tăng giá hơn 40%.

Loại quả giá rẻ này được tiêu thụ lượng lớn mỗi năm trên toàn thế giới, thúc đẩy sự phát triển của ngành nông nghiệp độc canh chỉ một số giống chuối. Việc chuyên môn hóa này giúp tạo ra số lượng lớn chuối đảm bảo quy chuẩn, cắt giảm đi nhiều chi phí.

Loai nam nay khien nhan loai doi dien nguy co khong con chuoi ma an hinh anh 2
Những trang trại độc canh chuối quy mô lớn tại Nam Mỹ. Ảnh: Independent.

Nhưng việc chỉ trồng một số giống chuối nhất định chứa đựng những nguy cơ lớn. "Những trang trại độc canh là thiên đường của mầm bệnh", bà Gurr cho biết. Mọi thứ sẽ chỉ ổn cho đến khi xuất hiện mầm bệnh mới, sau đó là những cuộc diệt chủng như giống chuối Gros Michael đã phải đối mặt.

Tuy nhiên, vẫn còn hy vọng cho những tín đồ của chuối. Các nhà nghiên cứu đang tích cực thực hiện việc chỉnh sửa gen để tạo ra loài chuối Cavendish có khả năng kháng TR4. 

Năm 2018, Nhà sinh vật học James Dale đã chứng minh rằng có thể sửa đổi bộ gen của Cavendish bằng Crispr (một họ ADN được tìm thấy trong những vi sinh vật cổ). Ở Norwich, một công ty có tên là Tropic Bioscatics cũng đang thử nghiệm sử dụng Crispr để chế tạo chuối kháng nấm.

Bên cạnh đó, có thể lai tạo các giống chuối khác với hy vọng tạo ra giống mới có khả năng kháng TR4 và đủ ngon để bán cho người tiêu dùng. Tuy nhiên, tất cả nỗ lực này vẫn chưa cho thấy kết quả khả quan.

Tháng 7/2018, Tòa án Công lý châu Âu đã xóa bỏ tương lai của những loài chuối chỉnh sửa gen sau khi ra quyết định cấm tung ra thị trường các loại cây trồng được chỉnh sửa bằng Crispr.

Loai nam nay khien nhan loai doi dien nguy co khong con chuoi ma an hinh anh 3
Giống chuối Cavendish đang đối mặt với nguy cơ tuyệt chủng do nấm TR4. Ảnh: Getty.

Cho đến khi giải pháp mới xuất hiện, đối mặt với khủng hoảng TR4 là lựa chọn duy nhất mà các quốc gia Mỹ Latin có. Nhưng ông Bebber cũng lưu ý rằng TR4 không phải thách thức duy nhất đối với ngành chuối.

Một loại bệnh nấm lá khác có tên Black Sigatoka cũng đang lan tràn ở châu Mỹ Latin. Bên cạnh đó, biến đổi khí hậu có nguy cơ gây khô hạn, khiến cây trồng khó phát triển

Đối với ngành nông nghiệp có lợi nhuận "mỏng như dao cạo" này, chỉ cần thêm bất kì thách thức nào cũng khiến nó đối mặt với nguy cơ khủng hoảng. Theo ông Bebber, nên xem xét lại hệ thống này thay vì liên tục tìm kiếm những giống chuối mới sau mỗi lần bị càn quét.

"Rất nhiều người cho rằng chúng ta nên xem xét lại hệ thống độc canh quy mô lớn này. Với hệ thống sản xuất kiểu này, chẳng khác nào chúng ta đang mời gọi những rắc rối", ông Bebber nói.





Theo news.zing.vn

0 Bình luận
Công nghệ - Phong Vũ - 21/02/2020 05:00
(infogame.vn) - Theo báo cáo Vietnam Digital Advertising 2019 của Adsota, trong năm 2019, trung bình mỗi người Việt Nam dành 6 tiếng 42 phút - tương đương 1/4 ngày, để truy cập Internet trên tất cả các thiết bị. Trong đó, đến 2 tiếng 33 phút được dành để vào mạng xã hội, cao hơn mức trung bình của thế giới là 2 tiếng 16 phút.
Công nghệ - - 21/02/2020 03:30
(infogame.vn) - Vì điều kiện thời tiết không thuận lợi, lịch khắc phục sự cố xảy ra ngày 8/12/2019 trên nhánh S2 của tuyến cáp quang biển Liên Á (IA) đã bị lùi tiếp 1 tuần, dự kiến được sửa xong vào ngày 27/2/2020, thay vì hoàn thành trong ngày 20/2/2020 như lịch cũ.
Công nghệ - Phong Vũ - 18/02/2020 09:00
(infogame.vn) - Bộ xử lý hiệu năng cao, pin lớn, công nghệ sạc nhanh, Netcom 5G đầy đủ, công nghệ làm mát và làm mát bằng ống dẫn nhiệt kép ... rất nhiều công nghệ và hiệu suất kết hợp với nhau, chỉ để người chơi chơi tốt hơn các trò chơi di động khác nhau.
Công nghệ - Phong Vũ - 14/02/2020 05:42
(infogame.vn) - Giải pháp bảo vệ bản quyền nội dung số trên môi trường mạng (Sigma DRM) do Công ty cổ phần Truyền thông đa phương tiện Thủ Đô (Thủ Đô Multimedia) phát triển, một sản phẩm “Make in Vietnam”đạt tiêu chuẩn bảo mật quốc tế do Cartesian chứng nhận.
Công nghệ - Phong Vũ - 14/02/2020 02:30
(infogame.vn) - Đây được cho là một trong những cổ vật khét tiếng, bí ẩn và gây tranh cãi nhất của ngành công nghiệp trò chơi điện tử.
Công nghệ - Phong Vũ - 14/02/2020 02:00
(infogame.vn) - Biểu tượng cảm xúc emoji trở thành một phần không thể thiếu trong tất cả các cuộc đàm thoại online. Google vừa giới thiệu một công cụ thú vị để bạn tạo ra các emoji mới riêng biệt theo cảm xúc của mình, đó là ‘Bếp Emoji’.
Công nghệ - Phong Vũ - 13/02/2020 12:00
(infogame.vn) - Các công cụ công nghệ không những có thể giúp các cặp đôi lên kế hoạch lãng mạn trong một nốt nhạc, hâm nóng tình cảm một cách độc đáo và bày tỏ tình yêu một cách tinh tế để dịp Lễ Tình Nhân năm nay dù giữa thời điểm dịch vẫn không kém ngọt ngào.
Công nghệ - Phong Vũ - 12/02/2020 01:00
(infogame.vn) - GTV Plus lần nữa chơi lớn mở màn năm 2020 với “cú” Big Update vô cùng ấn tượng.
GAME MOBILE - Phong Vũ - 21/02/2020 18:00
(infogame.vn) - Au Mix – Siêu phẩm game vũ đạo mới nhất của NPH VTC Game với lối chơi đa dạng, độc đáo cùng đồ họa 3D xuất sắc sẽ được NPH VTC Game trình làng vào 10h sáng ngày 27/02/2020.
PHIM MANGA - Phạm Lê - 21/02/2020 17:00
(infogame.vn) - Chap 57 của Dragon Ball Super chứng kiến màn chiến đấu khá thú vị đến từ các chiến binh Trái đất.
CÔNG NGHỆ - Phong Vũ - 21/02/2020 17:00
(infogame.vn) - Theo báo cáo Vietnam Digital Advertising 2019 của Adsota, trong năm 2019, trung bình mỗi người Việt Nam dành 6 tiếng 42 phút - tương đương 1/4 ngày, để truy cập Internet trên tất cả các thiết bị. Trong đó, đến 2 tiếng 33 phút được dành để vào mạng xã hội, cao hơn mức trung bình của thế giới là 2 tiếng 16 phút.
TIN TỨC - Phong Vũ - 21/02/2020 16:00
(infogame.vn) - Năm 2019 là một năm quan trọng cho sự phát triển của Perfect World khi thực hiện chính sách tuân thủ toàn cầu hóa, số hóa và các chiến lược văn hóa lớn.
CỘNG ĐỒNG 360 - T.X - 21/02/2020 16:00
(infogame.vn) - Mặc dù chưa ra mắt người chơi, nhưng fanpage của tựa game Call of Duty: Mobile VN đã cán mốc lượt theo dõi khá lớn.
CÔNG NGHỆ - - 21/02/2020 15:30
(infogame.vn) - Vì điều kiện thời tiết không thuận lợi, lịch khắc phục sự cố xảy ra ngày 8/12/2019 trên nhánh S2 của tuyến cáp quang biển Liên Á (IA) đã bị lùi tiếp 1 tuần, dự kiến được sửa xong vào ngày 27/2/2020, thay vì hoàn thành trong ngày 20/2/2020 như lịch cũ.
TIN TỨC - Phong Vũ - 21/02/2020 15:00
(infogame.vn) - Trước đó, Facebook Gaming và Oculus dự kiến  có các gian hàng và nhân sự chuyên trách tại GDC 2020, sẽ được tổ chức vào ngày 16 đến 20/03 tại San Francisco.
CỘNG ĐỒNG 360 - T.X - 21/02/2020 14:30
(infogame.vn) - Đao Phong Giang Hồ Mobile hay được biết đến với tên cũ là Đao Kiếm Vô Song Mobile đến từ NPH Funtap, mới đây đã nói lời chia tay đến người chơi Việt.
ESPORTS - Phong Vũ - 21/02/2020 14:30
VCS Mùa Xuân 2020 trở lại với tuần thi đấu thứ 4, bắt đầu từ ngày 21/2, mở đầu cho tuần thi đấu cuối cùng của lượt đi sẽ là các trận đấu giữa FTV và EVOS cũng như Team Flash đối đầu tân binh VGA. Một ngày mở màn tương đối nhẹ nhàng cho những ngày căng thẳng sau đó.
GAME MOBILE - Tiểu Vũ - 21/02/2020 14:00
(infogame.vn) - Bom tấn trong làng MMO - Kiếm Ma 3D đang được đông đảo cộng đồng game thủ trải nghiệm đánh giá cao không chỉ bởi các tính năng hoạt động PK mà còn bởi hệ thống nhân vật, tọa kị và đồng hành vô cùng “chất”.
GAME MOBILE - T.X - 21/02/2020 11:00
(infogame.vn) - Puzzle Audition là tựa game mobile dựa theo Audition huyền thoại sắp được phát hành tại Hàn Quốc.
GAME OFFLINE - - 21/02/2020 11:00
Prince of Persia đã từng là một thương hiệu, nhưng giờ đây thì...
GAME OFFLINE - Hữu Phong - 21/02/2020 11:00
(infogame.vn) - Đều đặn hàng tuần, Epic Store lại tặng miễn phí game bản quyền và tuần này là hai cái tên đỉnh cao Faeria và Assassin's Creed Syndicate.
GAME MOBILE - Tiểu Vũ - 21/02/2020 10:00
(infogame.vn) - A Tào Trở Lại đang dần tạo nên một cơn sốt cực kì hấp dẫn đối với game thủ, NPH Funtap tung bản thử nghiệm trước khi chính thức ra mắt vào cuối tháng 02 tới đây.
CỘNG ĐỒNG 360 - Khánh Ly - 21/02/2020 10:00
(infogame.vn) - Bị Pelu ám chưa đủ, nay tổng tài Faker còn bị Ba gà ám đến mạt vận.
Xem thêm